Interessante zaken
Europese conferentie over microfinanciering komt naar Nederland
Nederland organiseert in 2011 de jaarlijkse conferentie van the European Microfinance Network. Dat werd bekendgemaakt tijdens de conferentie die op 5 juni in Milaan werd gehouden. Deze conferentie had als thema ‘groei en levensvatbaarheid van microfinanciering’.
Microfinanciering is een goed instrument om ondernemerschap te bevorderen en werkgelegenheid te creëren. Om de Europese politiek daarvan te overtuigen werd in 2003 the European Microfinance Network (EMN) opgericht. De drijvende krachten achter dat netwerk zijn maatschappelijke organisaties. Inmiddels is microfinanciering in een aantal Europese landen een succes, zoals Spanje, Roemenië, Bulgarije en Polen.
Groei en levensvatbaarheid
De jaarlijkse conferentie, die dit keer in Milaan plaatsvond, had als thema ‘groei en levensvatbaarheid’. Klaas Molenaar, voorzitter van het EMN: ‘Centraal in de discussie stond de vraag die ook Europese politici bezighoudt: kun je bij degenen die gebruikmaken van microfinanciering ook alle kosten in rekening brengen die daarmee verband houden? Als je dat doet, zul je hoge rentes moeten rekenen; je hebt een systeem in stand te houden en moet met een risico-opslag werken, niet iedereen is immers in staat z’n lening terug te betalen. Het alternatief is dat de verschillende maatschappelijke organisaties die er belang bij hebben dat microfinanciering zich goed ontwikkelt, een deel van de kosten voor hun rekening nemen.’ Landen in Europa bewandelen verschillende wegen, maar de tendens bestaat, aldus Molenaar, om de tweede route te volgen. ‘Het product wordt anders wel erg duur.’
Verschillen
Hoe kijkt het EMN aan tegen de wijze waarop microfinanciering in Nederland wordt aangeboden? Molenaar, die ruim dertig jaar internationale ervaring heeft met microfinanciering: ‘Nederland doet het anders dan andere landen in Europa. Om te beginnen is het product anders. In de ogen van het EMN bestaat microfinanciering uit een samenspel van allerlei financiële instrumenten, zoals micro-assurance, microsavings en microcredits. Begeleiding en coaching zijn wel van aanvullend belang, maar het zijn geen microfinancieringsdiensten. Verder verschillen de doelgroepen. Nederland richt zich vooral op starters en doorstarters (bedrijven die al één of twee jaar actief zijn), terwijl het EMN nog andere doelgroepen onderscheidt: zelfstandigen die al langer bezig zijn en hybride ondernemers, mensen met een uitkering die met een economische activiteit aanvullend inkomen willen verwerven.’
Geen staatsimago
Ook de wijze waarop microfinanciering wordt aangeboden verschilt. In Nederland heeft de overheid immers nadrukkelijk het voortouw genomen. ‘Op zich prima, maar microfinanciering is er juist bij gebaat dat het geen staatsimago krijgt. De overheid kan een start maken, maar moet niet met een vlag langs de zijlijn staan. Het is zaak dat maatschappelijke organisaties de fakkel overnemen en dat de overheid op de achtergrond betrokken blijft. Verder voorspel ik dat Nederland het niet gaat redden als bijvoorbeeld Qredits de enige aanbieder van microkrediet wordt. Een monopolist overleeft het nooit. Ook voor het imago van de sector zou het wenselijk zijn als er meer diversiteit ontstaat met actieve banken en particuliere initiatieven.’
Belangstelling
De eigen aanpak van Nederland wordt binnen het EMN in elk geval met belangstelling gevolgd. ‘De manier waarop in Nederland een adviesraad het debat en het beleid over microfinanciering aanzwengelt, heeft de interesse van andere landen. Ook het aanbieden van coaching en begeleiding valt op. Maar die aanpak moet zich nog bewijzen. Voor starters zal het wellicht zinvol zijn, maar bij de andere doelgroepen is dat maar de vraag’, aldus de Nederlandse EMN-voorzitter.
